CADANGAN Thailand mengenakan cukai berlepas 1,000 baht bagi setiap penumpang penerbangan antarabangsa mencetuskan bantahan industri pelancongan. Pengusaha bimbang tambahan kos itu boleh mengurangkan minat pelawat untuk bercuti di negara berkenaan.
Setakat 20 Oktober 2026, langkah itu masih pada peringkat cadangan. Jabatan Hasil Thailand membuka rundingan awam dari 30 September hingga 29 Oktober 2026, melibatkan pengembara, syarikat pengangkutan, ejen tiket dan pihak berkaitan.
Rundingan mencadangkan kutipan awal sebanyak 1,000 baht bagi setiap pelepasan melalui udara, merangkumi semua kewarganegaraan. Pelepasan melalui darat dan laut akan dikecualikan pada peringkat awal. Antara pengecualian lain ialah kanak-kanak berumur dua tahun ke bawah dan penumpang transit antarabangsa yang kekal dalam kawasan transit.
Syarikat penerbangan atau ejen tiket dicadangkan mengutip cukai itu ketika penumpang membeli tiket. Kadar awal yang dicadangkan ialah 1,000 baht bagi setiap pelepasan. Angka 5,000 baht dalam dokumen tersebut pula merujuk kepada had maksimum cukai yang boleh ditetapkan melalui peraturan, bukannya kadar yang dicadangkan untuk kutipan awal.
Jika diluluskan mengikut prinsip yang dibentangkan, undang-undang akan berkuat kuasa 180 hari selepas diwartakan. Tiket yang dibeli sebelum tarikh kuat kuasa dicadangkan mendapat pengecualian walaupun perjalanan berlaku selepasnya.
Kerajaan mahu mengukuhkan ruang fiskal
Jabatan Hasil Thailand menjelaskan bahawa cadangan tersebut berkait dengan usaha menambah fleksibiliti kewangan kerajaan bagi menghadapi kemungkinan kecemasan. Ini meletakkan cukai berlepas dalam pertimbangan fiskal negara.
The Nation pada 7 Oktober pula melaporkan Timbalan Perdana Menteri merangkap Menteri Kewangan, Ekniti Nitithanprapas, mempertahankan cadangan itu dengan alasan ia boleh menggalakkan rakyat Thailand bercuti dalam negara. Perbelanjaan yang biasanya dibawa ke luar negara diharapkan beredar dalam ekonomi tempatan.
“Kerajaan berharap dapat menggalakkan pelancongan domestik, atau rakyat Thailand melancong dalam Thailand,” kata Ekniti dipetik dari The Nation.
Namun, skop cukai turut meliputi pengunjung asing. Maka, usaha mempengaruhi pilihan percutian rakyat Thailand juga boleh menambah kos kepada pelanggan antarabangsa yang mahu dibawa masuk oleh industri pelancongan.
Industri bimbang caj bertindih
Menurut laporan The Nation yang sama, Setiausaha Agung Persatuan Ejen Pelancongan Thailand (ATTA), Dr Adith Chairattananon, membantah pertambahan caj yang tidak diselaraskan antara agensi. Beliau membangkitkan beban gabungan cukai berlepas, caj lapangan terbang dan cadangan fi kemasukan pelancong asing.
Sebelum cadangan cukai berlepas ini dibentangkan untuk rundingan, Caj Perkhidmatan Penumpang (PSC) bagi penerbangan antarabangsa di enam lapangan terbang kendalian Airports of Thailand Public Company Limited (AOT) sudah dinaikkan. Menurut Pihak Berkuasa Pelancongan Thailand, kadarnya meningkat daripada 730 kepada 1,120 baht mulai 20 Jun 2026 bagi tiket yang dikeluarkan pada atau selepas tarikh itu. Caj tersebut termasuk dalam harga tiket.
Enam lapangan terbang berkenaan ialah Suvarnabhumi, Don Mueang, Chiang Mai, Mae Fah Luang Chiang Rai, Phuket dan Hat Yai. AOT menyatakan hasil pelarasan PSC menyokong operasi, pembangunan infrastruktur serta peningkatan perkhidmatan lapangan terbang.
ATTA turut membantah pertambahan caj tanpa penyelarasan antara agensi. Menurut laporan The Nation, persatuan itu sedang menyediakan bantahan rasmi kepada Kementerian Kewangan.
ATTA turut membangkitkan cadangan berasingan untuk mengenakan fi kemasukan 450 baht kepada pelancong asing. Jika kedua-dua cadangan dilaksanakan dan seseorang tertakluk kepada semua caj, jumlah bersama PSC 1,120 baht ialah 2,570 baht. Daripada jumlah itu, hanya 1,450 baht merupakan tambahan daripada dua cadangan baharu kerana PSC sudah dikenakan. Jumlah 2,570 baht itu masih senario bersyarat.
Kos bertambah bagi perjalanan keluarga
Sebagai contoh, empat penumpang yang semuanya tertakluk kepada cukai akan membayar tambahan 4,000 baht apabila masing-masing berlepas sekali dari Thailand. Jika menggunakan kadar andaian 100 baht bersamaan RM12, tambahan itu ialah RM480 untuk empat orang, atau RM120 seorang. Pengiraan ini sekadar gambaran bajet dan tidak menggunakan kadar tukaran semasa.
Cukai pada kadar yang sama bagi setiap penumpang memberi kesan berbeza mengikut harga tiket. Tambahan 1,000 baht mengambil bahagian lebih besar daripada harga tiket murah berbanding tiket mahal. Pelancong berbajet terhad mungkin mengurangkan aktiviti, memendekkan penginapan atau memilih destinasi lain. Namun, tindak balas sebenar belum dapat dipastikan.
Pelancongan sudah berdepan tekanan
The Nation pada 19 Oktober 2026 melaporkan Thailand merekodkan 24.42 juta ketibaan pelancong asing dari 1 Januari hingga 17 Oktober 2026, turun 4.12 peratus berbanding tempoh sama tahun sebelumnya. Berdasarkan angka awal yang diumumkan Menteri Pelancongan dan Sukan Thailand, Surasak Phancharoenworakul, perbelanjaan pelawat asing sepanjang tempoh itu berjumlah kira-kira 1.19 trilion baht.
Bagaimanapun, perkembangan mingguan menunjukkan sedikit pemulihan. Thailand merekodkan 487,410 ketibaan pelancong asing sepanjang 11 hingga 17 Oktober, meningkat 0.83 peratus berbanding minggu sebelumnya. Ini menunjukkan ketibaan terkumpul masih menurun berbanding tahun lalu, meskipun permintaan pada minggu terkini bertambah.
Kemerosotan terkumpul itu tidak boleh dikaitkan dengan cukai berlepas yang masih belum dilaksanakan. Namun, keadaan tersebut menguatkan keperluan untuk menilai sama ada tambahan kos perjalanan boleh menyukarkan usaha industri menarik lebih ramai pelawat.
Kesan kepada pelawat Malaysia
Malaysia ialah pasaran pelancong asing kedua terbesar Thailand selepas China, dengan 3,101,918 ketibaan dari 1 Januari hingga 17 Oktober 2026, menurut laporan The Nation pada 19 Oktober. Cadangan cukai berlepas ini boleh menambah kos rakyat Malaysia yang pulang melalui udara, termasuk dari Hat Yai, sekiranya diluluskan dan mereka tertakluk kepada peraturan akhirnya.
Rakyat Malaysia yang keluar melalui sempadan darat pula dicadangkan mendapat pengecualian pada peringkat awal. Oleh itu, kesan cukai ini berbeza mengikut cara perjalanan. Pilihan untuk menaiki pesawat atau menggunakan jalan darat tetap bergantung pada jarak, masa dan jumlah kos perjalanan.
Dalam persaingan destinasi serantau, Malaysia mungkin mendapat perhatian pengembara yang membandingkan kos percutian. Namun, belum ada bukti bahawa cadangan cukai itu sudah mengalihkan tempahan ke Malaysia. Harga tiket, pengalaman percutian dan pilihan penerbangan turut mempengaruhi keputusan pelawat.
Keputusan selepas rundingan menjadi tumpuan
Selepas rundingan awam berakhir pada 29 Oktober, tumpuan seterusnya ialah sama ada kerajaan Thailand meneruskan cadangan, mengubah kadar atau menambah pengecualian. Pengusaha dan pelawat juga memerlukan penjelasan tentang penggunaan hasil serta aturan kutipan sebelum sebarang pelaksanaan.
Cukai berlepas boleh menambah pendapatan kerajaan. Namun, jika kos tambahan menyebabkan pelawat mengurangkan perbelanjaan atau memilih destinasi lain, hotel, restoran dan pengusaha pengangkutan turut menerima kesannya. Thailand perlu menilai sama ada hasil yang bakal dikutip berbaloi dengan risiko kepada perniagaan dan pekerjaan yang bergantung pada pelancongan.
